|
ORTODONTİ
NEDİR?
Ortodonti estetik diş hekimliğinde
çok önemli bir yer tutar. Dişlerdeki
çapraşıklıklar ve
çenelerdeki anomaliler ortodontiyle düzeltilirken kişinin kemik ve yumuşak
dokularında (yüz kasları, dudaklar gibi) ya da yönlendirmeler yapılarak
profilleri değiştirilmektedir.
Ortodontik tedavi ile dişler
çene kemiği üzerinde
düzgün bir şekilde yerlerini alırken kapanış bozukluklarından kaynaklanan eklem,
baş, boyun ya da başka organlara yansıyan ağrılar yok olur. Kişiye tam bir
çiğneme fonksiyonu kazandırılarak özellikle mide problemleri gibi sindirim
sistemiyle ilgili sorunlar kaybolur.
Konumlarında bozukluk olan
(ileri-geri ya da yan yatmış) dişleri tam olarak temizleyebilmeniz mümkün
değildir. Tam temizlenemeyen dişler
ise çürük adayıdır.
Ortodonti dişleri düzgün sıralarken, dişlerinize daha iyi bakım yapabilmenizi
sağlar. Böylece çürük riski azalmış olur.
Kimler
ortodonti tedavisine ihtiyaç duyar?
Yer darlığından
dolayı dişlerin düzgün yerleşemediği ya da birbiri üzerine bindiği durumlarda
ortodontik tedaviye ihtiyaç vardır.
Dişlerin çok
aralıklı dizildiği vakalarda ortodontik tedaviye ihtiyaç vardır.
Ön dişlerin çok ilerde
durduğu ve dudakların
birbirine değdiği durumlarda ortodontik tedaviye ihtiyaç vardır.
Normal kapanışta üst
dişler alt dişlerden daha önce dizilirler. Bunun tam tersi olduğu vakalarda alt
dişler üst dişlerin daha ilerisinde dizildiği durumlarda ki buna ‘çapraz
kapanış’ denir, ortodontik tedaviye ihtiyaç vardır.
Dişlerinizi kapanışa
getirdiğinizde alt ve üst ön kesiciler arasında büyük bir boşluk varsa dişer
birbirinden çok uzak konumlanmışlardır. Yani openbite dediğimiz vakalarda
ortodontik tedaviye ihtiyaç vardır.
Ön kesici dişlerin arası
çok açık ise ortodontik tedaviye ihtiyaç vardır.
Dişlerinizde bariz çapraşıklık
olmadığı halde çiğnemede ya da bazı harfleri söylemede güçlük çekiyorsanız
ortodontik tedaviye ihtiyaç vardır.
Çocuğunuz 4 yaşını geçtiği
halde hala parmak ya da yalancı emzik emiyorsa ortodontistle tanışmanızda fayda
vardır.
Düşme zamanından
önce süt dişini kaybetmiş çocuklarda, özellikle 6 yaş grubunda zamanından önce
çekim ya da darbe sonucu düşen süt azılarının yokluğunda çocuğunuzu ortodontiste
götürmeniz gerekir.
Braket
nedir? Çeşitleri nelerdir?
Ortodontide dişin üzerine yapıştırılan
şeffaf ya da metalden yapılmış parçalardır. Dişlere kuvvet braketler üzerinden
uygulanır. Braketlerin içinden
dişleri harekete geçiren tel, üzerinde de telin
brakete tutunmasını sağlayan lastikler bulunur. Temelde bu parçalarla dişlere
istenilen kuvvet ve yön verilmiş olunur.
Bunun dışında braketlerin
ve tellerim hiç gözükmesin diyorsanız dişlerin arkasından geçen teller de
mevcuttur.
Braketli
dişler nasıl
fırçalanır?
Fırçayı dişlere dik
olarak yerleştirin ve dairesel hareketlerle her diş grubunu en az 10 kez
fırçalayın.
Daha sonra fırçanın yönünü
dişlerin çiğneyici yüzeylerine 45’
açıyla gelecek şekilde braketlerin üzerine yerleştirip tek tek tüm
braketleri onar kez fırçalayın.
Braketleri fırçalamanızın
son adımı ise dişetlerine bakan üst kısmını fırçalamanızdır. Fırçayı bu sefer
dişetleri yönünden 45’ açıyla braketlerin üzerine yerleştirip her bir braketi
onar kez fırçalayın. Ayrıca dişetlerinize yuvarlak daireler şeklinde masaj
yapın.
Ayrıca akşamları fırçalama
işleminden sonra da size önerilecek bir arayüz fırçasıyla
de tellerin altını temizlemeniz gerekecektir.
Başkaları
bazen bizi görüntümüzle yargılasa da ortodontik tedaviyi düşünmek için daha
başka zorlayıcı nedenler vardır. Diş sağlığınızın, genel sağlığınız ve
rahatlığınız üzerine de bir etkisi vardır ve nasıl göründüğünüz hakkında ne
hissettiğiniz de yaşam kalitenizde bir rol oynar. Eğri dişler veya uygun ilişki
içinde olmayan çeneler nedeniyle cazibesiz hissettiğiniz zaman sıkılgan
olabilirsiniz ve zihniniz görünüşünüzle meşgul olabilir. Konuşurken veya
gülerken ağzınızı kapatabilir, gülmekten çekinebilir veya yüz görünümünüzü
saklamaya çalışabilirsiniz. Ayrıca dişlerin çapraşıklığı dişeti sağlığını da
olumsuz yönde etkiler.
Ortodontik tedavi, dental sağlığınızı
düzeltebilir. Fasiyal görünümünüzü daha iyiye
götürebilir ve özgüveninizi artırabilir. Görünüşünüzü düzeltmek için size
şans sağlayabilir. Çoğu kez hastalar tedavi tamamlanmadan önce bile kendilerini
daha özgüvenli hissederler.
Braketleri düşündüğünüzde
ilk aklınıza gelen gençler olsa da, ortodontik tedavi yaşları ne olursa olsun
insanlara yarar sağlayabilir. Bugün çok sayıda yetişkin rahatsız edici bir
gülümsemeyi düzeltmek için tel takıyor. Hem daha az görünür braketler hem de
daha uygun ödeme planları gibi modern ortodontik ilerlemeler, tedaviyi
yetişkinler için çekici bir seçenek haline getirmektedir.
Aynı zamanda bazı genç
çocuklar problemli kapanışların erken tespitinden ve bazı durumlarda bu
problemlerin erken tedavisinden büyük ölçüde yarar sağlayabilir. Ortodontistler
diş ve çene gelişimine rehber olarak yardım edebilirler. Erken tedavi, daha
ciddi problemlerin gelişimini engelleyebilir ve daha geç yaştaki bir tedavinin
daha kısa ve daha az komplike olmasını sağlayabilir. Bu nedenlerden dolayı Türk
Ortodonti Derneği bütün çocukları yedi yaşını tamamlamadan ortodontik bir
değerlendirme almasını tavsiye eder.
Hayat boyu sağlıkla
gülümseyin diye çocuğunuz
birinci yaşına girdiği andan itibaren diş hekimine götürmeye başlayın.
1.Her
altı ayda bir diş hekimine gidin.
2.Çocuğunuzu
7 yaşına girmeden önce ortodontik yönden muayene ettirin. Eğer bir problem
saptanırsa ortodontistimiz tedaviye başlamak için en uygun zamana karar verir.
3. 7
Yaşını geçmiş olsa
bile çocuğunuzu ortodontik yönden kontrole götürün. Erken bir muayene çok
faydalı olmasına karşın çoğu ortodonti hastası aktif bir tedaviye 9-14 yaşları
arası başlarlar.
4.Yetişkinlerin
de ortodontik tedaviden faydalanabileceğini
unutmayın. Daha az görünen ve daha rahat kullanılabilen braketler tedaviyi
her zamankinden daha çekici kılmaktadır
ve sağlıklı dişler, kemik ve dişetleri hemen hemen her yaşta tedaviye olumlu
yanıt verir.
5.Ortodontik problemlerin tedavisi
konusunda özel olarak eğitilmiş bir uzmanı yani bir ortodontisti seçin.
Unutmayın ki başarılı bir
ortodontik tedavi bir ortaklığın sonucudur. Ortodontist, aile, diş hekimi ve
özellikle de uyumlu bir hasta hep beraber, hayat boyu sürecek sağlıklı ve güzel
bir gülümseme elde etmeye çalışırlar. |